Źródła

Stan na 5 września 2026 r.

Skąd biorą się liczby i zasady w kalkulatorze, czym zostały sprawdzone i czego sprawdzić się nie udało. Odpowiedzi na konkretne pytania: Pytania i odpowiedzi.

Akty prawne

Ustawa o rodzinnym kredycie mieszkaniowym i bezpiecznym kredycie 2 %

Ustawa z dnia 1 października 2021 r. o rodzinnym kredycie mieszkaniowym i bezpiecznym kredycie 2 %, w brzmieniu tekstu jednolitego ogłoszonego obwieszczeniem Marszałka Sejmu z dnia 7 listopada 2024 r. — Dz.U. 2024 poz. 1724, stan prawny na 30 października 2024 r. To jest podstawowe źródło całej logiki RKM w kalkulatorze.

Tekst został przeczytany w całości 2 września 2026 r. przez Sejmowe API ELI (https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2024/1724/text.html) — w odróżnieniu od serwisu ISAP, który dla skryptów jest zabezpieczony CAPTCHĄ, API oddaje pełny tekst HTML. Metryka aktu: API ELI, strona w ISAP: isap.sejm.gov.pl.

Przepisy, na których opiera się silnik:

art. 3 ust. 3 pkt 1 i 3, ust. 3b, ust. 4
wkład własny nie wyższy niż 200 000 zł; okres kredytowania co najmniej 15 lat; gwarancją objęta jest różnica między 20 % całkowitej kwoty wydatków a wkładem własnym; kredyt może zostać udzielony do 31 grudnia 2030 r.
art. 4a ust. 2, 3, 5, 6
wkład i gwarancja łącznie nie więcej niż 200 000 zł i nie więcej niż 20 % wydatków; sama gwarancja nie więcej niż 100 000 zł; jednorazowa opłata prowizyjna 1,0 % objętej gwarancją części kredytu; spłaty części kapitałowej zalicza się w pierwszej kolejności na poczet części objętej gwarancją i pomniejszają one jej wysokość, a gwarancja wygasa z dniem spłacenia całej objętej nią kwoty.
art. 5 ust. 1 pkt 5
wkład własny nie przekracza 20 % całkowitej kwoty wydatków przy zmiennej stopie procentowej albo 30 % przy stopie stałej przez co najmniej 5 lat.
art. 7 ust. 1 pkt 3 i 7, ust. 3
dziecko musi się urodzić (albo zostać przysposobione) po dniu udzielenia kredytu; brak przedterminowej spłaty przez 3 lata od dnia udzielenia kredytu, chyba że spłata dotyczyła części objętej gwarancją albo stanowiła spłatę rodzinną; kwoty spłaty rodzinnej — 20 000 zł za drugie i 60 000 zł za trzecie albo kolejne dziecko, nie więcej niż pozostała do spłaty część kapitałowa.
art. 8 ust. 1 pkt 2, ust. 7
zlecenie spłaty rodzinnej w terminie roku od powiększenia gospodarstwa domowego (albo od pierwszego uruchomienia środków, jeśli dziecko urodziło się wcześniej); zwrot spłaty rodzinnej tylko w dwóch przypadkach — skazania za przestępstwo z art. 297 Kodeksu karnego oraz naruszenia 5-letniego obowiązku mieszkaniowego, z proporcjonalnym wzorem zwrotu. Przedterminowa spłata nie jest podstawą zwrotu, dlatego jej skutkiem jest wyłącznie utrata przyszłych spłat rodzinnych.

Ustawa o kredycie hipotecznym (rekompensata za wcześniejszą spłatę)

Ustawa z dnia 23 marca 2017 r. o kredycie hipotecznym oraz o nadzorze nad pośrednikami kredytu hipotecznego i agentami — akt podstawowy Dz.U. 2017 poz. 819, obowiązujący tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 720 (obwieszczenie Marszałka Sejmu z 21 maja 2025 r.). Pozycję tekstu jednolitego i brzmienie art. 40 sprawdzono 5 września 2026 r. przez to samo API ELI (metryka aktu, metryka tekstu jednolitego). Art. 40 nie był zmieniany — jego brzmienie w tekście ogłoszonym i w tekstach jednolitych jest identyczne.

Stąd bierze się model opłaty za wcześniejszą spłatę:

art. 40 ust. 2: „W przypadku kredytu hipotecznego oprocentowanego zmienną stopą procentową kredytodawca może pobierać rekompensatę wyłącznie, gdy spłata całości lub części kredytu hipotecznego nastąpiła w okresie 36 miesięcy od dnia zawarcia umowy o kredyt hipoteczny.”

art. 40 ust. 3: „Rekompensata, o której mowa w ust. 2, nie może być większa niż wysokość odsetek, które byłyby naliczone od spłaconej przed terminem całości lub części kredytu hipotecznego w okresie roku od dnia faktycznej spłaty, ani większa niż 3 % spłacanej kwoty kredytu hipotecznego.”

Kalkulator respektuje oba limity naraz: opłata to mniejsza z dwóch wartości — wpisany procent nadpłaty i odsetki od niej za 12 miesięcy, liczone stopą z miesiąca nadpłaty (art. 40 ust. 5). Wariantu ze stałą stopą (art. 40 ust. 6) nie modeluje.

Nowelizacja Dz.U. 2026 poz. 635 — nieprzeczytana

Ustawa o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw, obowiązująca od 27 maja 2026 r., nie została przeczytana — była dostępna wyłącznie jako PDF. Tytuł sugeruje finansowanie Rządowego Funduszu Mieszkaniowego, a nie zmiany w art. 4a czy art. 7, ale to nie jest potwierdzone lekturą treści. To jedyna znana luka w podstawie prawnej kalkulatora i dlatego jest wymieniona także w stopce strony głównej.

Strony instytucji

Co zostało sprawdzone, a co nie

Ustalenie Status
Reguła 3 lat i malejący próg równy części objętej gwarancją Zweryfikowane dosłownym tekstem ustawy (art. 7 ust. 1 pkt 7, art. 4a ust. 6)
Kwoty spłaty rodzinnej 20 000 / 60 000 zł i przycięcie do salda Zweryfikowane (art. 7 ust. 3)
Limity wkładu własnego i gwarancji BGK; opłata 1,0 % Zweryfikowane (art. 3 ust. 3 i 3b, art. 4a ust. 2, 3, 5, art. 5 ust. 1 pkt 5)
Skutek naruszenia = utrata wyłącznie przyszłych spłat rodzinnych Zweryfikowane (art. 8 ust. 7 wymienia podstawy zwrotu wyczerpująco)
Rekompensata za wcześniejszą spłatę: 36 miesięcy, 3 %, roczne odsetki Zweryfikowane (art. 40 ust. 2, 3 i 5 ustawy o kredycie hipotecznym)
Maksymalny okres kredytu 35 lat Potwierdzone tylko źródłami wtórnymi — ustawa górnej granicy nie ustanawia, to praktyka banków
Wkład własny 10–20 % poza programem (Rekomendacja S) Potwierdzone tylko źródłami wtórnymi — tekstu rekomendacji nie przeczytano
Wybór „krótszy okres” albo „niższa rata” przy spłacie rodzinnej Potwierdzone tylko opisami produktowymi banków — ustawa tego nie rozstrzyga
Zwolnienie spłaty rodzinnej z PIT Niesprawdzone — jedno źródło wtórne, nie weryfikowane w ustawie o podatku dochodowym
Refinansowanie w innym banku = utrata spłaty rodzinnej Niesprawdzone — wniosek z konstrukcji programu; słowo „refinans” nie występuje w tekście ustawy
Nowelizacja Dz.U. 2026 poz. 635 (od 27 maja 2026 r.) Nieprzeczytana — dostępna tylko jako PDF
Kwartalne limity ceny 1 m² publikowane przez BGK Niesprawdzone i nie modelowane — kalkulator nie bada, czy nieruchomość mieści się w limicie cenowym

Przegląd innych kalkulatorów

Ten kalkulator powstał, bo we wrześniu 2026 r. nie udało się znaleźć narzędzia, które łączy trzy rzeczy naraz: wiele wydarzeń rozłożonych w czasie, porównanie dwóch dowolnie skonfigurowanych scenariuszy obok siebie i logikę RKM. Poniżej, co robią narzędzia, które sprawdziłem — każde z nich jest dobre w swoim zakresie, po prostu odpowiada na inne pytanie.

Kod i metoda

Cała strona to jeden plik bez zależności, a sposób liczenia jest jawny — kod jest na GitHubie na licencji MIT. Rata to zwykły annuitet z miesięczną kapitalizacją, a stopa nominalna to marża plus wskaźnik referencyjny.

Silnik (czysta logika, bez interfejsu) jest pokryty testami w tools/test-engine.mjs, które celowo nie przepisują liczb z samego silnika: ratę liczą z zapisanego wprost w teście wzoru na annuitet, a sumy odsetek i miesiąc spłaty — z niezależnej symulacji referencyjnej, czyli zwykłej pętli miesiąc po miesiącu, i porównują wyniki z tolerancją złotówki i miesiąca. Liczby kontrolne dla kredytu 500 000 zł przy 5,50 %: rata 2 839 zł na 30 lat, 3 070 zł na 25 lat i 4 085 zł na 15 lat.

Błąd w wyliczeniach albo w opisie zasad najlepiej zgłosić przez Issues — z konkretnym scenariuszem (kwota, okres, oprocentowanie, wydarzenia) i wynikiem, którego się spodziewasz. Dopisanie przypadku regresyjnego do testów jest mile widziane nawet bez poprawki w kodzie.